R. Snem Prazsky o sw. Jiri r. 1452.
56.
Smlauwa a zapis, kterak jest wolen za zprawci kralowstwi Ceskeho pan Jiri z Podebrad, a k nemu dwanacte pridanych k rade. (Z rkp. Sternb. p. 235-44, tez z rkp. Lobkowsk. l. 377-78.)
W Praze, 1452, 27 Apr.
We jmeno Otce i Syna i Ducha swateho. Amen. My Jirik z Kunstatu a z Podebrad, Ales ze Sternberka, najwyssi komornik desk zemskych, Zdenek ze Sternberka, najwyssi purkrabie Prazsky, Jindrich z Lipe, najwyssi marsalek kralowstwie Ceskeho, Zbynek Zajiec z Hazmburka, Hasek z Waldsteina a z Welise, Hynek Krusina z Lichtemburka, Hanus z Koldic, Zdenek z Rozmitala, Jindrich ze Straze, Jindrich Berka z Dube a z Lipeho, Jindrich z Michalowic, Jan Zajimac z Kunstatu, Jan ze Swamberka, Jan a Oldrich bratrie z Hazmburka a z Kosti, Hynek z Nachoda a z Cerwene hory, Jenec z Janowic a z Petrspurka, Burian z Gutsteina, Jaroslaw Plichta z Zirotina, Jan Blankstein z Wartmberka, Detrich z Janowic a ze Chlumce, Wenc z Donina a z Graffsteina, Fridrich z Donina, Albrecht z Kolowrat a z Krakowce, Jindrich a Benes bratrie z Kolowrat a z Libsteina, Albrecht Berka z Dube a z Tolsteina, Jindrich z Kolowrat a z Zehrowic, Bores z Oseka, Jan z Rusinowa hauptman kraje Caslawskeho, Wilem z Wartenberka a ze Zwieretic, Wilem z Ilburka, Jan ze Smiric, Jesek z Koldic, Mikulas Trcka z Lipy, Benes z Kolowrat a z Rocowa, Jan ze Sutic hauptman kraje Kurimskeho, Zdenek z Postupic hauptman kraje Chrudimskeho, Jesek z Boskowic a ze Swojanowa, Jan z Nachoda a z Abrspachu, Bohunek z Klinsteina , Jindrich Berka z Dube a z Kostelce, Sobeslaw z Miletinka, Lwik z Rozmitala, Jan z Bergowa, Jakub ze Wresowic hauptman kraje Zateckeho, Jesek z Dube a ze Zlebuow, Benes z Wartmberka a z Zakupie, Jan Malowec z Pacowa, Waclaw Zmrzlik ze Swejsina a z Orlika, Stepanowec z Wrtba a z Waldeka, Cenek z Klinsteina, Jan Calta z Kamennie hory a z Rabsteina, Mikulas Berka z Dube a z Lemberka, Mikulas z Jensteina a z Niestejky, Heine Dax sedenim na Hamrsteine, Mikulas z Lobkowic a z Hasensteina, Diwis z Kosmberka, Jan z Mochowa, Arnost z Cerncic, Jan Pardus z Wratkowa a z Richmburka, Sigmund Bolochowec z Pusperka a z Rican, Jan z Rabsteina, Benes Mokrowusky z Hustiran, purkmistri a raddy i obce Stareho, Noweho a Mensieho mest Prazskych, Waclaw starsi i mladsi z Petrowic, Jan ze Wresowic a z Chomutowa, Purkart Kamaret z Zirownice, Mates z Zahorie, Matej z Dubce, Zbynek ze Sobesina, Wanek z Wrabie, Jan z Cecelic a z Tecenewsi, Wanek ze Sulewic, Purkart z Kopidlna a z Knezic, Jan Bastsky z Lerojid a ze Chwaterub, Jan ze Sulewic, Zdenek Lucensky z Kopidlna, Ales z Welezic a z Brocna, Boriwoj z Lochowic a z Okore, Busek ze Sulewic a z Kostalowa, Jan ze Stezowa sedenim w Hostyni, Predbor z Repnic a ze Mniska, Jan z Kunwaldu a z Drazic, Castolor z Horowic, a Ctibor ze Swojkowa a z Kacice; tez take mesta, jakozto Hora, Hradec nad Labem, Litomerice, Zatec, Luny, Slany, Caslaw, Kurim, Nimburk, Klatowy, Brod Cesky, Piesek, Wodnany, Susice a Ustie nad Labem, s obcemi nasimi; a tak wsichni wuobec pani, rytieri, zemane i jini lide obecni kralowstwie Ceskeho, nynie w Starem Meste Prazskem na snemu sebrani:
Wyznawame tiemto listem obecne wsady a predewsemi, kdez a pred nimiz cten neboli ctuc slysan bude: ze ackoli castokrat a mnohymi obyceji pokusieno se jest o zriezenie pokoje a jednoty i swornosti kralowslwie wys jmenowaneho a koruny te Ceske, jiz od chwili pohriechu nemalych osirale a welice zasle, a wzdy to pro hriechy snad nase, neb jakzkoli z dopustenie bozieho, miesta konecneho jest nedoslo; wsak proto milosti a pomoci bozske ufajic, z litosti prirozene, jakzto werni tez koruny udowe a synowe, w pracech a nakladech i pecliwostech nasich neustawajic, snazne wzdy usilowali sme a usilujem, aby nas upriemny buohda umysl k chwale a uzitku obecneho dobreho i wsech nas k miestu a k konci scastne byl priweden prospesnemu; weduce, ze pan buoh castokrat chwili a casem lidu swemu podle jich zadosti toho popriewa, cehoz se lid nejedna wtipem swym a rozumem nedomysle. Tak ze zdaru jebo swate milosti wsichni spolecne a z jednostajne wsech nas wuole, lak pani, rytieri, zemane, jakzto i mesta, wyzdwihli sine a wolili, i moci tohoto zapisu a te wuole spolecne wyzdwihujem sobe a wolime za zprawci mocneho a praneho w temz kralowstwi Ceskem urozeneho pana, pana Jirika z Kunstatu a z Podebrad; pridawajice k nemu urozene, statecne, slowutne a opatrne lidi a pany, pana Alse ze Sternberka, pana Zdenka ze Sternberka, pana Zbynka Zajiece z Hazmburka, pana Jindricha z Michalowic, pana Jana ze Smiric, pana Mikulase Trcku z Lipy, pana Jana ze Sutic, pana Zdenka Kostku z Postupic, pana Jakuba z Wresowic; a z mest Wanka z Knezmostu, receneho Walecowsky, a Bartose Ptacka ze Slaneho. Moc temuz panu Jirikowi zprawci i s temi k nemu wolenymi a pridanymi tu a takowu dawajic, aby pan zprawce s nimi a oni se panem zprawci wsecko kralowslwie riedili a zprawowali podle praw, raduow a swobod starodawnich koruny Ceske, a podle swerenie jim olewsie obce tehoz kralowstwie swereheho, jakz se jim najlepe a najuzitecnejie bude zdati: urady a sudy aby osazowali, prawa kazdemu dopomahali, chudemu i bohatemu prawdu a sprawedlnost bez prijimanie osob cinili, utiskuow a bezprawi, lupezuow silnicnych, walek swewolnych neb jakychzkoli utokuow neradnych zadnemu zdwhati a ciniti wiec nedopusteli, kacierstwa zjewna, bludy, false, lupeze, palenie a jine wsecky nerady stawowali, a tak zemi krotili a lidi obywatele tehoz kralowstwie se wsemi k temuz kralowstwi prislusnymi w pokoj a jednotu i swornost, coz najdale mohu a moci budu, wedli; abychom temi a takowymi pocatky w pokoj a rad wniknuce, tiem snaze a spiese krale i arcibiskupa, a tak hlawu swetsku i duchowni s bozi pomoci mohli mieli. Ale ze temi kompaktaty a smluwami mezi swatym zborem Basilejskym pod moci Eugenia slawne pameti papeze a mezi kralowstwim Ceskym i markrabstwim Morawskym ucinenymi, kterezto skrze lapaly a posly znamenite od tehoz zboru Basilejskeho s plnu moci a porucenstwim, psanu i psanym, pod wisutu bullu zboru jiz povedeneho, na to a k tomu zwlastne do techto zemi wyslane, jsu smluweny, konany, sepsany i zapeceteny zretedlne, toto kralowstwie samo w sobe i take s zememi okolnymi z mnohych tezkych walek i nesnazi w poklid a mir, jakz panu bohu libo, jest uwedeno, kterychzto kompaktat nedrzenim, tak jakz pohriechu od nekterych nedrzeti se pocinaji, strach, nebyloliby zahe k tomu prihledeno, by tezsie walky a skodnejsie nezdwihly se nezli driewe: protoz z te spolecne a jednostajne wuole, takowych se prihod wystriehajic, my wsichni swrchupsani porucili sme to mocne a porucieme, a moc plnti dali sme i dawame panu zprawcowi a tem panom k nemu pridanym, aby taz kompaktata pred se wezmuc, w cemzbykoli a kymkoli nebyla drzana a zachowawana, prikazali drzeti a zachowawati, a neposlusne k drzeni a zachowawani tychz kompaktat obyceji kterymiz se jim najlepe zda nebo zdali bude, priprawowati; a w tom zadny z nas takoweho neb takowych, jenzby kompaktat podle jich rozkazanie drzeti nechtel a nechteli, slibujem a mamy newymluwati ani zastawati obycejem zadnym, ale k rozkazani pana zprawce a jemu pridanych, statky nasimi i ziwoty werne radni i pomocni byti. Tez take smluwy s Ciesarowu Milosti ucinene a zjednane, zapisowe od JMilosti wysli, i take jini listowe, jakozto list mierny umluwy Pelhrimowske, neboli jine, chceme i tak swolujem, aby drzani byli a zachowani. Wsecky pak urady, platy, zbozie, summy klasterske a mestske, i jine kazde puozitky a prawa, k ruce a komore kralowske prislusne a prislusna, krome otumrti a sum zadrzalych, tak jsme swolili a swolujem, a moc i wuoli dali sme a dawame, aby pan zprawce s jinymi pany k nemu pridanymi k sobe obratili, na to zemi riedili a pokojili, a tiem, cozby obecneho dobreho bylo, jednali. Jichzto my wsichni slibujem a mame i chcem werne a upriemne byti poslusni, a proti neposlusnym statky i ziwoty budto doma jsuc nebo i polem, jakzby pan zprawce s temi k sobe pridanymi wzkazal a jim zdalo se, radni byti i pomocni bez odporu wselikeho. Take kdyzby pan zprawce k sobe pany, kteriz jemu pridani jsu, pro kterukoli potrebu obeslal, a wsichni by pro nektere snad priciny byli nemohli: pan zprawce s temi, kteriz pri nem budu, cozkoli ucinie aneb komu rozkazi, to ma pewno byti a mocno tak w cele a prawe, jakoby pri tom byli wsichni. Nez bylaliby toho potreba obecna takowa, zeby slusalo a hodne bylo wsem tem, jenz ku panu zprawcowi jsu pridani, byti, a prihodil se ockoli jaky rozdiel mezi nimi: tehdy cozby se w takowem behu wetsi strane se panem zprawci zdalo, k tomu aby jednoslajne bylo swoleno odewsech. Toto take primenujem., jestlizeby ktokoli jaky rozum jinacejsi o kterychkoli wecech, jichz w tomto listu a zapisu jest dotceno, w sobe chtel brati, w tom coz p. zprawce s temi pany k nemu pridanymi rozkazi a ktery rozum wydadie, tak aby kazdym bylo prijato i rozumieno , a jinak tiem nikoli nehybano. Rtozby koli take panem zprawci bud o pri a potrebu jakuzkoli, neb o winu a zalobu jsa obeslan, pred nim a pred pany k nemu pridanymi stati a jich nalezu i sudu a rozkazani obwyknuti snad nechtel, neb tak oprawiti a uciniti i toho podniknuti, jakz a cozby jemu tymz panem zprawci a jinymi pany k nemu pridanymi bylo kazano : ten a takowy kazdy ma k tomu byti priprawen obycejem, kterymz se najpodobnejie p. zprawcowi a jemu pridanym bude zdali. A zdalliby se take i pan zprawce, neb ktery z panuow k nemu pridanych komu co powinen: ma take tez jako jiny a po tychz paniech kazdemu praw byti.
Tento pak rad a zpuosob tuto wypsany ma siali a trwati w kralowstwi Ceskem bez promeny a wselikeho pohnutie za plne dwe lete, od sw. Ducha po dani tohoto listu najprwe pristieho porad ctuce. A ktozkoli na tomto snemu a pri techto smluwach i swolowani osobne nenie, a tak priznati se hned k wecem tuto wypsanym a swolenym nemuoze: tak zuostawame wsichni jednostajne, i prodlenie toho takowe klademe, aby kazdy do hodu Matky bozie na nebewzetie najprwe pristieho konecne listem swym otewrenym, s pridanim peceti swe, se priznal, a ten takowy list w Praze w Starem meste k ruce pane zprawcowe polozil na rathuze. Neucinilliby toho kto, a chtel nebo chteli tomu kterak byti otporen a otporni, proti takowemu a takowym chceme i mame se mieti tak, jako proti rusitelom obecneho dobreho. Jehoz werime kazdemu, jemuz dobre milo jest, ze proti tomu nik oli nebude, nacemz tuto ku pokoji a jednote i k obecnemu dobremu wseho kralowstwie jest zuostano. A by pak i peceti ktere z tech, jenz tuto zejmena psani jsu, k tomuto listu kterymkoli obycejem nedosly: protoz wsecky weci w nem zapsane w swe moci a pewnosti bez umensenie a wady wselike maji tak zuostati, aby jich rusiti neboli proti nim odpierati neslusalo izadnemu.
Na potwrzenie a pewnost i zdrzenie wsech weci swrchupsanych, my pani, rytieri a zemane peceti nase wlastnie a prirozene, a mesta peceti mest nasich, wedome a dobrowolne dali sme priwesiti k tomuto listu. Jenz jest dan w Praze, leta od narozenie syna bozieho tisicieho ctyristeho padesateho druheho, ten ctwrtek po sw. Jiri.